Kitoblarni qoʻliga olib turgan Rushananing suratida uning qiziqishlariga mos bir uygʻunlik bor. Oʻqish, adabiyot va bilim uning hayotida boshqa-boshqa javonlarda turmaydi. Shomurodova Rushana Otajon qizi — yosh shoira va tibbiyot talabasi. U kelajagini ham yozuvchi, ham shifokor sifatida koʻradi; soʻzning qalbga, tibbiy bilimning esa inson salomatligiga xizmat qilishini istaydi.
Uning yoʻlida ilmiy-adabiy oilada ulgʻayish, maktab taʼlimi, universitetdagi davolash ishi yoʻnalishi va gazetalarda chop etilgan sheʼrlar bir-biriga ulanadi. Volontyorlik, startap tanlovidagi gʻalaba va tasviriy ijod esa bu yoʻlga boshqa ranglar qoʻshadi. Qiziqishlar koʻp, ammo ularni birlashtiradigan niyat aniq: oʻrganilgan bilim va topilgan ifoda boshqalarga foyda keltirsin.
Rushana hali oʻzining katta maqsadlari tomon ketayotgan talaba. Ayrim yutuqlari allaqachon bor, ayrim ishlari davom etmoqda, eng ulkan rejalari esa oldinda. Uning hikoyasidagi hayotiylik ham shu yerda: mavjud natijalar bilan hali erishilishi kerak boʻlgan marralar birga koʻrinadi. Oʻsish uchun joy bor, ana shu joyni toʻldirayotgan qiziqish va intilish ham bor.
Qarshi: ilm va adabiyotga yaqin boshlangan hayot
Rushana 2007-yil 5-oktyabrda Qashqadaryo viloyatining Qarshi shahrida tugʻilgan. U filologiya fanlari doktori, professor boʻlgan otasining ilmiy va adabiy muhitida, ijodkorlar qurshovida ulgʻaygan. Oiladagi bu muhit uning maʼnaviy shakllanishi haqidagi hikoyada muhim oʻrin tutadi.
Uning tarbiyasida onasining oqilaligi va otasining adabiyotga mehri yonma-yon keladi. Bir tomonda ilm va soʻzga yaqin muhit, boshqa tomonda kundalik tarbiyaning maʼnaviy tayanchi bor. Rushananing keyingi qiziqishlarini shu oilaviy zamin bilan birga koʻrganda, adabiyot hayotiga tashqaridan qoʻshilgan tasodifiy mashgʻulot boʻlib koʻrinmaydi.
Ijodkorlar davrasida ulgʻayish insonni soʻzning turli ohanglari bilan uchrashtirishi mumkin. Lekin bunday muhitning oʻzi hech kimning oʻrniga sheʼr yozib bermaydi. Shaxsiy qiziqish va oʻz ifodasini izlash baribir alohida yoʻl boʻlib qoladi. Rushananing ijodi oilaviy muhitning davomida, shu bilan birga uning oʻz tanlovi va qiziqishi sifatida ochiladi.
Bugun uning sheʼriyat bilan bir qatorda tibbiyotga yuzlangani ham shu shaxsiy yoʻlning bir qismi. Adabiy muhitda ulgʻaygan qiz oʻzini faqat bitta faoliyat bilan cheklamagan. Unda insonni tushunishga doir ikki xil yaqinlashuv — soʻz orqali anglash va tibbiy bilim orqali yordam berish niyati uchrashgan.
Oʻz oʻquvchisiga ishonadigan sheʼr
Rushana shuhrat va mashhurlikka kamtarona qaraydi. Uning ijodga munosabatini «Yozilgan sheʼrlarni oʻz egasi baribir topib oʻqiydi» degan fikri juda aniq ifodalaydi. Bu jumlada matnning oʻquvchi bilan uchrashishiga ishonch bor. Sheʼrning qadri faqat qanchalik koʻp koʻrilganida emas, kimningdir qalbida qanday aks sado topishida ham boʻlishi mumkin.
Soʻz baʼzan hammaga bir xil taʼsir qilmaydi. Bir inson oddiy oʻqib oʻtgan satr boshqa biriga juda yaqin kelishi mumkin. Rushananing «oʻz egasi» degan iborasida ana shu shaxsiy uchrashuvning maʼnosi bor. Sheʼr yozilgan paytdagi ifoda bilan oʻqilgan paytdagi ehtiyoj bir nuqtada tutashadi.
Sheʼrning oʻz oʻquvchisiga yetishi Rushana uchun alohida qadriyat. Bunda muallifning nomi bilan birga, satrning oʻzi yashaydi: kimdir uni oʻqiydi, biror maʼnosiga toʻxtaydi, oʻz hayotiga yaqin joyini topadi. Uning mashhurlikka kamtarona munosabati shu ishonch bilan uygʻun. Oʻquvchi bilan uchrashadigan soʻzning oʻzi ham ijod uchun katta sabab boʻlishi mumkin.
Gazetalarda chop etilayotgan sheʼrlar va tayyorlanayotgan toʻplam bu ishonchning amaliy davomidir. Matn yoziladi, keyin oʻquvchiga yoʻl oladi. Rushana bu yoʻlda ijodiy ishini davom ettirmoqda. Uning adabiy kelajagi esa hali ochilib borayotgan sahifa boʻlib turibdi.
Maktabdan tibbiy taʼlim sari
Rushana Qarshi shahridagi 1-sonli ixtisoslashtirilgan maktab hamda 47-oʻrta maktabni tamomlagan. Hozir Qarshi Turon universitetining davolash ishi yoʻnalishi 2-kurs talabasi. Uning kundalik taʼlim yoʻli shu mutaxassislik bilan bogʻliq. Adabiy qiziqishlari esa talabalik bilan bir vaqtda davom etmoqda.
Tibbiyotni tanlash katta bilim maydoniga kirish demakdir. Unda inson salomatligi haqidagi tushunchalar bilan birga, oʻrganishga boʻlgan davomiy talab ham mavjud. Rushananing kelajak rejalari bu sohaga vaqtinchalik qiziqish sifatida emas, uzoq yoʻl sifatida qarayotganini koʻrsatadi. U kasbiy va ilmiy marralarni birga tilga oladi.
Talabalikning ayni bosqichida kelajakdagi shifokor bilan bugungi oʻquvchi bir insonda uchrashadi. Oldinda katta masʼuliyat haqida tasavvur bor, hozir esa oʻsha masʼuliyat uchun bilim toʻplash davri. Rushananing yoʻli haqida oʻqiganda bu farqni sezish muhim: uning orzusi katta, ammo u uni tayyor yutuq sifatida emas, intiladigan manzil sifatida aytadi.
Ijod tibbiy taʼlimdan tashqarida qolgan boshqa bir hayotga aylanmaydi. Rushana oʻzini ikkala yoʻnalishda ham koʻrmoqda. Universitetdagi tahsil bilan sheʼr yozish uning bir vaqtda davom etayotgan qiziqishlaridir. Ularning kelajakda qanday uygʻunlashishi esa uning keyingi oʻqishi va izlanishlarida ochilib boradi.
Shifokorlikning insoniy mezoni
Rushananing kasbiy niyatlari markazida vijdonli shifokor boʻlish istagi turadi. U tibbiyotni biznesga aylantirmaslikni oʻz qarashining muhim qismi sifatida taʼkidlaydi. Bu soʻzlar uning kelajak kasbini inson oldidagi masʼuliyat bilan bogʻlayotganini koʻrsatadi. Shaxsiy martaba haqidagi tasavvur xizmat qilish niyati bilan birga keladi.
Shifokorlik haqida oʻylaganda koʻz oldiga koʻpincha oq xalat, unvon yoki mutaxassislik nomi keladi. Ularning ortida esa yordamga muhtoj inson bor. Rushananing hayotiy shiorida ham aynan insonning ruhiy va jismoniy holati yonma-yon turadi. U kelajakdagi bilimining qiymatini jamiyatga qanday naf keltirishi bilan bogʻlashni istaydi.
Bu niyatning ahamiyati keyingi katta maqsadlari orasida yanada ravshanlashadi. U yaxshi akademik natijalar, xalqaro imtihonlar va ilmiy daraja haqida orzu qiladi. Ammo bu marralarning markazida vijdonli mutaxassis boʻlish istagi saqlanadi. Shaxsiy yutuq bilan insoniy mezon uning kelajak tasavvurida bir-birini toʻldiradi.
Hozir bu qarash tibbiyot talabasining oʻziga qoʻygan maʼnaviy talabi sifatida qadrli. Kelajakdagi kasbiy faoliyat esa uni amalda davom ettirishni talab qiladi. Rushana oʻz oldiga shunday mezon qoʻyganini aytishi bilan kasb tanlashining ichki sababini ham ochadi: bilimni inson foydasiga yoʻnaltirish.
Oʻttiz olti soatlik kurs va davom etayotgan izlanish
Rushana 2022-yilda UNESCOning Oʻzbekistondagi vakolatxonasi va A. Avloniy nomidagi milliy-tadqiqot institutining 36 soatlik oʻquv kursini muvaffaqiyatli yakunlagan. Buning uchun maxsus sertifikat olgan. Bu uning taʼlim yoʻlidagi qoʻshimcha oʻrganish tajribalaridan biridir.
Oʻquv kursi insonni muayyan dastur doirasida ishlashga olib kiradi: vaqt, mazmun va yakuniy natija bor. Rushananing ushbu kursni muvaffaqiyatli tugatgani uning izlanishlari maktab yoki universitetdagi asosiy taʼlim bilangina chegaralanmaganini bildiradi. Oʻrganishga ajratilgan vaqt keyingi bilimga tayanch boʻlishi mumkin.
Uning bir nechta ilmiy maqolalari xalqaro konferensiyalarda eʼtirof etilgan. Shu tariqa sheʼr bilan birga ilmiy matn ham Rushananing faoliyatida oʻz oʻrniga ega. Ikkala yozish turi bir-biridan farq qiladi: sheʼriyat obraz va ohangga keng imkon bersa, ilmiy ish fikrning tartibi va asosiga alohida talab qoʻyadi.
Bir insonning bu ikki shaklda izlanishi soʻz bilan ishlashning turli tomonlarini ochadi. Sheʼrda topilgan ifoda hissiy taʼsirga yaqin boʻlishi mumkin, ilmiy matnda esa mazmunning aniqligi markazga chiqadi. Rushananing qiziqishlari orasida ikkalasiga ham joy bor. Bu uning taʼlim bilan ijodni bir yoʻlda olib borishga intilishini boyitadi.
Gazeta sahifasiga chiqqan ovoz
Rushananing sheʼrlari «Inson manfaati» va «Navqiron» gazetalarida muntazam chop etiladi. Yosh ijodkor uchun nashr sahifasi matnning shaxsiy doiradan tashqariga chiqadigan maydonidir. Yozilgan satr endi uni ilgari tanimagan oʻquvchi bilan ham uchrashishi mumkin.
Sheʼrning muallifdan oʻquvchiga boradigan yoʻli qiziq. Muallif oʻz matnini tugatadi, oʻquvchi esa unda oʻziga yaqin maʼno topadi. Rushananing «oʻz egasini topish» haqidagi qarashi shu jarayonga mos tushadi. Gazetalardagi nashrlar bu uchrashuv uchun real sahifalar ochmoqda.
Muntazam chop etilish uning ijodiy faoliyati davom etayotganini ham koʻrsatadi. Bu yoʻl bitta sheʼr yoki bitta nashrdan iborat boʻlib qolmagan. Oʻz ovozini topish esa har bir yangi matn bilan davom etadigan mehnatdir. Rushana uchun adabiyot talabalikdan boʻsh vaqtni toʻldiradigan mavzu emas, oʻz kelajagida ham koʻrishni istagan yoʻnalishdir.
Oʻquvchiga yetib borayotgan sheʼrlar bilan keyingi toʻplam orasida tabiiy davomiylik bor. Gazetadagi alohida matn bir lahzani beradi, kitob esa ijodning bir qismini yonma-yon oʻqish imkonini yaratadi. Rushananing hozirgi ishlari orasida ana shunday kitob tayyorlash ham bor.
«Qushguli»: hali ochilayotgan ijodiy sahifa
Rushananing «Qushguli» nomli sheʼriy toʻplami nashrga tayyorlanmoqda. Bu nom uning davom etayotgan ijodiy ishlaridan biriga tegishli. Kitob hali tayyorlanish bosqichida; uning kelajakdagi oʻquvchi bilan uchrashuvi oldinda turibdi.
Toʻplam ustida ishlash alohida satrlar bilan birga umumiy yoʻnalishni ham oʻylashga undaydi. Bir kitob ichida turli matnlar yonma-yon keladi, muallifning ovozi ularning orasidan eshitiladi. «Qushguli»ning hozir tayyorlanayotgani Rushananing ijodiy yoʻlida shunday keyingi bosqich ochilayotganini bildiradi.
Uning kelajak niyatlari orasida sheʼriy toʻplamlari orqali islomiy bilimlarni anglatish ham bor. Bu maqsad ijodining maʼnaviy yoʻnalishga oid tasavvurini ochadi. Rushana adabiyotga shaxsiy ifoda bilan birga, boshqalarga mazmun yetkazish imkoniyati sifatida ham qaraydi.
U Zulfiya nomidagi Davlat mukofoti sovrindori boʻlishni ham orzu qiladi. Bu hali oldinda turgan maqsad. Hozirgi gazeta nashrlari va tayyorlanayotgan toʻplami mavjud ijodiy mehnatini ifodalasa, mukofot haqidagi niyati kelajak uchun belgilangan marradir. Uning yoʻlida bugungi ish bilan ertangi orzu shu tariqa oʻz oʻrnida turadi.
Mushoira: soʻzning boshqa ovozlar bilan uchrashuvi
Rushana universitetning mushoira klubi aʼzosi. Adabiy muhitda ulgʻaygan va sheʼr yozadigan talaba uchun bu yana bir ijodiy davradir. Mushoirada soʻz matn shaklida qolmay, ovoz bilan ham uchrashadi. Tinglash va oʻqish bir umumiy maydonda birlashadi.
Ijodning yolgʻiz bajariladigan tomoni bor: muallif fikr va ifodasi bilan oʻzi qoladi. Boshqa ijodkorlar orasida esa shu mehnatga turli qarashlar qoʻshiladi. Birovning ifodasi, tanlagan ohangi yoki mavzuga yaqinlashuvi yangi savollar tugʻdirishi mumkin. Mushoira kabi muhitlarning ijodiy qadri ana shu uchrashuvda hamdir.
Rushananing klub aʼzoligi gazetalardagi nashrlari va tayyorlanayotgan kitobi bilan birga uning adabiy faoliyatining turli tomonlarini koʻrsatadi. U yozadi, matnlari oʻquvchiga yetib bormoqda va universitetdagi ijodiy muhitda ham qatnashadi. Shu uch yoʻnalish birgalikda yosh shoiraning bugungi hayotiga mazmun beradi.
Qalamning boshqa uchi: portret va ijtimoiy mavzu
Rushana inson qiyofasi portretlarini chizish bilan ham shugʻullanadi. Sheʼrda ifoda soʻz bilan yaratilsa, portretda chiziq va koʻrinish markazga chiqadi. Uning insonni tasvirlashga boʻlgan qiziqishi turli vositalarda davom etadi. Bu adabiyotdan tashqariga chiqadigan, ammo ijodiy nigoh bilan bogʻlangan yoʻnalishdir.
U giyohvandlikka qarshi kurashish mavzusidagi rasm tanlovida 1-darajali diplom bilan taqdirlangan. Bu natija tasviriy ijodi ijtimoiy mavzu bilan ham tutashganini koʻrsatadi. Gʻoya chiziq va obraz orqali ifodalanadigan bunday ishda mazmun bilan badiiy vosita birgalikda ahamiyat kasb etadi.
Rushananing kelajakdagi shifokorlik niyati bilan ushbu tanlov mavzusi orasida inson salomatligiga oid mazmuniy yaqinlik bor. Biri kasbiy bilimga intilish, ikkinchisi ijtimoiy mavzuni badiiy shaklda ifodalashdir. Ularning bir insonning faoliyatida uchrashishi qiziqishlari orasidagi uygʻunlikni yanada ravshanlashtiradi.
Portret bilan ishlaganda diqqat qiyofaga qaratiladi, sheʼrda esa soʻzga. Ikkala shaklda ham biror maʼnoni koʻrinadigan qilish istagi bor. Rushananing ijodida ushbu ikki vosita yonma-yon mavjud: u yozadi va inson qiyofalarini chizadi. Qalam shu tariqa uning qoʻlida birgina yoʻnalishga bogʻlanmay, turli ifodalar uchun imkoniyatga aylanadi.
«Vitamed»: foydali boʻlish niyatining bugungi qismi
Rushana «Vitamed» volontyorlar harakati faoli. Uning kelajakda jamiyatga xizmat qilish haqidagi niyati bilan bugungi koʻngilli faoliyati bir-biriga yaqin turadi. Volontyorlik shaxsiy qiziqishni umumiy ishga qoʻshish imkonini beradi: inson oʻz vaqtini va hissasini boshqalar bilan boʻlishadi.
Kelajakdagi katta kasb haqida oʻylash bilan bugun biror ishga qoʻshilish orasida muhim bogʻlanish bor. Orzu istiqbolni belgilaydi, amaliy ishtirok esa insonni hozirgi ehtiyojlarga yaqinlashtiradi. Rushananing faoliyatida tibbiy taʼlim bilan volontyorlikning yonma-yon kelishi shu jihatdan mazmunli.
Umumiy harakatda inson faqat oʻz natijasiga emas, boshqalarning ishtirokiga ham eʼtibor beradi. Jamoaviy ishda turli imkoniyatlar birlashadi. Rushananing ijod, taʼlim va volontyorlikdagi qiziqishlari birgalikda uning jamiyatga foydali boʻlish haqidagi qarashini turli tomondan ochadi.
Startap gʻoyasiga berilgan eʼtirof
Rushana universitet miqyosidagi startap loyihalar tanlovi gʻolibi. Shuningdek, u Qashqadaryo startaplar ligasi ishtirokchisi. Bu ikki tajriba uning taʼlim va ijod yonida tashabbuskorlikka ham qiziqishini bildiradi. Birida tanlov natijasi, boshqasida kengroq startap muhitidagi ishtirok bor.
Startap gʻoyasi insonni muammo va yechim orasidagi bogʻlanishga qarashga undaydi. Biror ehtiyojni payqash, uni ifodalash va oʻz fikrini taqdim etish kerak boʻladi. Rushananing shu yoʻnalishda qatnashgani uning qiziqishlarini yana boshqa amaliy maydonga olib chiqadi. Uning koʻp qirrali faoliyatida gʻoya bilan ishlashning bu shakli ham mavjud.
Universitet tanlovidagi gʻalaba oʻz koʻlami bilan qadrli. U taʼlim muhitidagi tashabbusga berilgan eʼtirofdir. Viloyat startaplar ligasidagi ishtirok esa oʻsha yoʻnalishdagi tajribasining yana bir qismi boʻlib turadi. Rushananing yoʻlida bu natijalar ilmiy va ijodiy ishlari bilan yonma-yon oʻrin oladi.
Shirinlikdan boshlangan ijtimoiy reja
Rushana shirinliklar pishirish bilan shugʻullanadi. Uning kelajak rejalari orasida shu mashgʻulotga bogʻlangan aniq niyat bor: qandolat doʻkoni ochish va ishsiz xotin-qizlarni doimiy ish bilan taʼminlash. Bu rejada shaxsiy qiziqishning boshqalar uchun imkoniyat yaratish bilan tutashgan tomoni koʻrinadi.
Bir mashgʻulotdan biznes gʻoyasiga oʻtishda koʻplab bosqichlar bor. Rushananing doʻkon haqidagi niyati hozircha oldinga qoʻyilgan reja. Ammo uning maqsadida bandlik masalasini ham aytishi muhim: u kelajakdagi ishini faqat oʻz faoliyati emas, boshqa ayollar uchun doimiy mehnat imkoniyati bilan birga tasavvur qiladi.
Bu yerda uning boshqa orzulariga yaqin bir mavzu qaytadi — shaxsiy qobiliyatning boshqalarga naf berishi. Shifokorlikda bu salomatlikka yordam, ijodda maʼno ulashish, qandolat rejasida esa ish oʻrni yaratish shaklida keladi. Faoliyatlar turlicha, ularning ortidagi ijtimoiy niyat esa bir-biriga yaqin.
Qizil diplom, xalqaro imtihonlar va ilmiy daraja sari
Rushana tibbiy taʼlimini qizil diplom bilan yakunlashni maqsad qilgan. U ingliz tilidan IELTS 9.0 natijasiga erishishni ham istaydi. Bu ikki marra uning kelajakdagi kasbiy imkoniyatlari uchun bilimni chuqurlashtirish va tilga jiddiy eʼtibor berish niyatini koʻrsatadi.
Uning orzulari orasida USMLE imtihonidan oʻtish ham bor. Rushana oʻzini kelajakda ismida «Dr» yozuvi bilan, xirurgik kostyumda tasavvur qiladi. Bular uning bugungi natijalari sifatida emas, hali intilayotgan kasbiy qiyofasi sifatida ahamiyatli. Talabalik bilan shu manzil orasida katta mehnat yoʻli borligini rejalarning oʻzi ham koʻrsatib turibdi.
Ilmiy istiqbolda Rushana 30 yoshida PhD darajasiga erishishni niyat qilgan. Bu maqsad uzoqqa qaraydi: bugungi tahsil, keyingi kasbiy tayyorgarlik va ilmiy izlanish bir yoʻlda davom etishi kerak. Hozirgi maqolalari uning ilmga qiziqishining bir qismi, PhD esa kelajak uchun belgilagan marrasi. Oldinda vaqt ham, oʻrganiladigan katta maydon ham bor.
Koʻp maqsadni birga aytish insonning oʻziga qoʻygan talabini ham ochadi. Har birining yoʻli boshqa: akademik natija, til imtihoni, tibbiy tayyorgarlik va ilmiy izlanish bir-birini toʻldirishi mumkin, lekin har biri alohida mehnat soʻraydi. Rushananing kelajak rejalarida shu keng ufq bor. Hozirgi vazifa esa oʻqish va izlanishni davom ettirishdan iborat.
Bir-birini boyitadigan ikki olam
Rushana haqida soʻz borganda sheʼriyat bilan tibbiyotni birini tanlash kerak boʻlgan ikki yoʻl sifatida tasavvur qilish shart emas. Uning oʻzi kelajagida ikkalasiga ham joy beradi. Ijod insonning holatiga maʼno orqali yaqinlashishi mumkin, tibbiyot esa salomatlik haqidagi bilimni markazga qoʻyadi. Rushananing shiorida ular jamiyatga xizmat qilish nuqtasida uchrashadi.
Bu uygʻunlik tayyor erishilgan natija emas, uning hayotiga yoʻnalish beradigan niyatdir. Hozir u tahsil olmoqda, yozmoqda, rasm chizmoqda va jamoat faoliyatida qatnashmoqda. Har bir yoʻnalish oʻz talabi bilan keladi. Ularning kelajakda qanday shakl olishi esa davom etadigan mehnat bilan bogʻliq.
Adabiy oilada ulgʻayish uning bir ildizi boʻlsa, tibbiy taʼlim shaxsiy kasbiy tanlovining muhim qismidir. «Qushguli» ustidagi ish va davolash ishi yoʻnalishidagi tahsil bugun bir hayot ichida davom etmoqda. Rushananing oʻziga xosligi shu yonma-yonlikda: turli qobiliyatlar bitta insoniy maqsadga qarab ochiladi.
Shiorga sigʻgan katta niyat
Jamiyatga ham ruhni, ham jismni birdek davolovchi yozuvchi va shifokor sifatida xizmat qilish — mening asosiy hayotiy shiorimdir.
Bu jumlada Rushananing buguni bilan kelajagi bir-biriga ulanadi. Unda adabiy muhitning taʼsiri, oʻz sheʼrlariga boʻlgan ishonch, tibbiyotga yuzlangan tanlov va boshqalarga foydali boʻlish istagi bor. Uning turli qiziqishlari shu shior atrofida alohida-alohida mashgʻulot boʻlib qolmay, umumiy maʼno hosil qiladi.
Rushana Shomurodovaning oldida hali koʻp sahifalar bor: nashrga tayyorlanayotgan toʻplam, davom etayotgan taʼlim va kelajak uchun belgilangan marralar. Bugungi yutuqlari esa oʻsha yoʻlda bosib oʻtilgan aniq qadamlardir. Ularni orzularidan ajratib koʻrish ham, bir-biriga bogʻlab tushunish ham mumkin: natija tayanch beradi, niyat esa yoʻnalish koʻrsatadi.
Kitob koʻtargan suratidan boshlanib, kelajakdagi shifokorlik tasavvuriga boradigan bu hikoyada soʻz bilan bilim yonma-yon yuradi. Rushana oʻquvchining qalbiga yetib boradigan sheʼrni ham, insonga yordam beradigan kasbni ham istaydi. Uning yoʻlidagi eng katta umumiylik shunda — oʻzida bor va hali oʻrganiladigan imkoniyatlarni jamiyatga xizmat qiladigan mazmunga aylantirish niyatida.
